Zoals velen van u al weten opereert Amsterdam City Walks inmiddels tot ver buiten de stadsgrenzen van Amsterdam. Amsterdam City Walks werd opgericht door Reno Raaijmakers. Reno studeerde na een propedeuse geschiedenis af in de archeologie. Het Oude Egypte bleef voor Reno het meest fascinerende deel van zijn studie en een oneindige bron van inspiratie.

De afgelopen jaren gaf Reno een aantal cursussen over het Oude Egypte. In een combinatie van colleges en rondleidingen in het Rijksmuseum van Oudheden & het Allard Pierson Museum nam hij de deelnemers mee op een ontdekkingsreis naar het Land van de Farao’s. Aan het einde van elke cursus was er altijd weer dezelfde vraag: “Reno wanneer ga je een reis naar Egypte organiseren? Wij willen mee!”.

In 2010 is het dan eindelijk zover. Het is Egypt Year bij Amsterdam City Walks. In een aantal cursussen van elk drie bijeenkomsten, verspreid over het jaar, is er de mogelijkheid voor iedereen om zich voor te bereiden op de reis naar Egypte die eind november 2010 op het programma staat.  De cursussen zijn echter ook los van de reis te volgen.

Centraal in de Egyptische religie staat een rotsvast vertrouwen in het leven na de dood. Volgens een van de belangrijkste Egyptische mythes was Osiris, god/koning van Egypte, door zijn broer Seth vermoord. Seth sneed daarbij het lichaam van zijn broer in 14 stukken en verspreidde deze over heel Egypte. Isis, de vrouw van Osiris, ging naar de delen op zoek. Uiteindelijk werd het lichaam van Osiris door Anubis gemummificeerd. Osiris kreeg nu een nieuw koninkrijk, een rijk voor de eeuwigheid: het Dodenrijk. Volgens de Egyptenaren zag het Dodenrijk er net zo uit als het Egypte van de levenden. De zon stond er aan de hemel, de koeien loeiden op het land en het graan groeide in overvloed. Het was een groot landbouwparadijs.

De Egyptenaren geloofden dat de mens twee zielen had: de Ba en de Ka. Voor de Egyptenaren was het lichaam het huis van deze zielen. Het was de plek waar ze met elkaar verenigd werden en tot rust kwamen. Het lichaam moest dus bewaard worden. Net als Osiris werd het lichaam gemummificeerd. De Ba ziel verliet overdag het graf en betrad het Dodenrijk van Osiris. Daar kon de ziel voor altijd en eeuwig gelukkig zijn in het aangezicht van Osiris. De Ka ziel verbleef in het graf. Deze ziel was de dubbelganger van de mummie. Deze dubbelganger was net als het menselijk lichaam in staat om te eten, drinken en zich voort te bewegen. In het graf kon de familie contact hebben met deze ziel en de nodige offers achterlaten. Het leven na de dood was voor de Egyptenaren een betoverende en wonderschone plek. De schilderingen in de graven, de spullen uit het graf en de gemummificeerde resten hebben precies dezelfde uitwerking op ons.

Er is over geen enkele farao zoveel geschreven als over Achnaton. Hij was de zoon van Amenhotep III en heette aanvankelijk Amenhotep IV. Enkele jaren na zijn troonsbestijging besloot Amenhotep IV dat er slechts een god was en dat was de zonneschijf, ofwel de Aton. Alle andere goden waren slechts manifestaties van deze ene god. De tempels van de andere goden werden gesloten. Amenhotep IV veranderde zijn naam in Achnaton, dat ‘Heilzaam voor de Aton’ betekent. Hij stichtte een nieuwe hoofdstad nabij het huidige Tell el-Amarna. Deze periode in de Egyptische geschiedenis wordt dan ook ‘Amarna Periode’ genoemd. De introductie van het monotheïsme was voor de Egyptenaren traumatisch. De Egyptische cultuur wijst per definitie namelijk elke vorm van verandering af. Verandering zou de goden kunnen ontstemmen en de hele schepping in gevaar brengen. Na de dood van Achnaton werd hij dan ook opzettelijk uit de geschiedenis gewist: zijn monumenten werden afgebroken en beelden vernietigd. Voor de Egyptenaren had Achnaton nooit bestaan.

In de moderne tijd werd Achnaton gezien als genie, revolutionair of gek. De waarheid is echter veel fascinerender. De vader van Achnaton liet zich aanbidden als ‘De duizelingwekkende zonneschijf’. De zonneschijf die Achnaton aanbad was de god geworden vorm was van zijn overleden vader Amenhotep III. Er was maar een persoon die deze god kende en dat was Achnaton. Achnaton aanbad zijn vader en de Egyptenaren aanbaden Achnaton. Achnaton was dus gewoon een ordinair despoot in een betoverend jasje.  Na de dood van Achnaton volgde zijn zoon Toetanchamon hem op. Machtige mannen zette de jonge farao onder druk om terug te keren naar de oude situatie. Omdat hij echter de zoon van Achnaton was trof hem uiteindelijk hetzelfde lot als zijn vader: ook hij werd uit de geschiedenis gewist. Het voordeel is dat ook zijn graf werd vergeten en dat de prachtige gouden schatten daarin bewaard zijn gebleven. 

Deze cursus is in principe bedoeld als voorbereiding op de reis naar Egypte die voor november 2010 op het programma staat. De cursus kan echter ook los van de reis worden gevolgd. In het Oude Rijk en Middenrijk bouwden de farao’s rond het huidige Cairo hun piramides. De piramides zijn symbool voor de goddelijke status van de farao in deze periode. Rond de piramides liggen de grafvelden voor de elite. De prachtig gedecoreerde graven laten vooral het dagelijks leven in Egypte zien met als doel dit geliefde leven voor de eeuwigheid te bewaren. In het Nieuwe Rijk verplaatste het machtscentrum zich naar Thebe, het huidige Karnak & Luxor. De grote Amon/Re tempel in Karnak ontwikkelde zich gedurende het Nieuwe Rijk tot de Sint Pieter van het Oude Egypte. Op de westoever van de Nijl staan de dodentempels van de farao’s. Egyptenaren zelf hielden niet van het woord dood, zij vierden immers het eeuwig leven. Zij noemden deze tempels dan ook ‘Tempels voor miljoenen jaren’. In deze tempels werd voor altijd en eeuwig aan de ziel van de farao geofferd. Achter deze dodentempel ligt de woestijn. Op deze plek eindigt het aardse leven en betreden we het domein van de eeuwigheid in het dodenrijk van Osiris. Hier liggen de graven van de edelen en natuurlijk de graven van de farao’s in de beroemde Vallei der Koningen. 

Egypt Year 2010 wordt afgesloten met een prachtige reis naar het Land van de farao's. Tijdens de basisreis brengen we een bezoek aan Cairo & Luxor. In Cairo bezoeken we de indrukwekkende piramides van Gizeh, de trappiramide in Saqqara en de wonderschone piramides van Dahsur. In Cairo bezoeken we de oude stad en verdiepen ons in de christelijke en islamitische geschiedenis. Tot slot bezoeken we het wereldberoemde Egyptisch Museum. Oog in oog staan met het gouden masker van Toetanchamon is een onvergetelijke ervaring. Vervolgens vliegen we naar Luxor. Luxor is in feite een groot openluchtmuseum met tempels en graven. We bezoeken de tempel van Amon/Re in Karnak, de Sint Pieter van het Oude Egypte, de dodentempels en graven op de westoever van de Nijl en natuurlijk de Vallei der Koningen. Tevens maken we een dagtocht naar Abydos en Denderah. De tempel van Seti I in Abydos is volgens velen de mooiste tempel van Egypte en de tempel van Hathor in Denderah is een van de best bewaarde tempels.

Na deze basisreis is er de mogelijkheid tot een verlenging. Tijdens deze verlenging zeilen we met een Dahabiya, een traditioneel Egyptisch zeiljacht, van Esna naar Aswan. Onderweg bezoeken we de tempels van Esna, Edfu en Kom Ombo, daarnaast verkennen we ook een aantal traditionele dorpjes langs de Nijl en ervaren het Egypte van nu. Na de zeiltocht maken we vanauit Aswan een dagtocht naar de tempels van Ramses II in Abu Simbel. De grote tempel van Abu Simbel is een van de meest indrukwekkende monumenten die ooit is gebouwd door de farao's. De reis wordt tot slot afgesloten met een dagexcursie naar de tempels van Philae en Kalabsha.